V
ô

Ư
u




Loài hoa che chở nhân tâm
Đón chào Đức Phật, mẹ cầm nhánh hoa
Oai nghiêm voi trắng sáu ngà
Giấc mơ tạ thế trãi hoa sen vàng

Vô Thường bước xuống nhân gian
Ưu Đàm hoa trổ hiện thân ái tình
Sứ điệp của vạn niềm tin
Tôn vinh nhan sắc huyền linh nữ thần

Đóa Vô Ưu trổ nhọc nhằn
Chờ tay thiếu nữ họa hoằn khai hoa
Cảm linh thanh khiết an hòa
Thiện nhân dưới cội Sala ... nguyện cầu !


Khi đau khổ, hãy quay về nương tựa Phật

- Nguồn: Giacngo.vn

Chúng ta thường nương tựa vào gia đình, người yêu thương, bạn bè, thân hữu, ... trong cuộc sống thế gian. Cũng không ít khi, cuộc sống buộc ta phải đi một mình, phải tự mình vượt qua qua sóng gió, chông gai và khốn khó của riêng mình. Không có sẵn nơi, không có bên mình người để nương tựa, chắc chắn con người sẽ cảm thấy cô đơn hay thậm chí là cô độc lắm. Có một con đường, giúp ta đối diện và vượt thoát sự cô đơn nhỏ bé và những đau khổ khác của mình. Đó là lựa chọn cho mình nơi để quay về, để nương vào Đức Phật, Pháp của Phật và chư Tăng - những người truyền nối và đang đi con đường của Đức Phật đã từng đi.

Nhờ ân đức của Phật, con người có thể tự bảo hộ mình trong ngũ giới, để tránh dữ làm lành, để có sự an trú ngay trong hiện tại, cả khi hiện tại nhiều đau khổ - bằng sức mạnh của chánh niệm, của sự thấu hiểu và chấp nhận các sự thật của cuộc đời mà Đức Phật đã chỉ rõ. Nếu bạn đã từng đau khổ, bạn thử hành theo lời Đức Phật, bằng sự cảm nghiệm của chính mình, bạn sẽ thấy đó là chân lý thoát khổ, có giá trị vĩnh hằng. Như Phật đã từng dạy, đừng tin Ngài mà không tự thân mình trải nghiệm để cảm nhận và xác chứng.

Có khi chúng ta đau khổ, chúng ta đến chùa để cầu nguyện, cầu xin. Lời cầu nguyện, cầu xin là biểu đạt cho sự phó thác của niềm tin tín ngưỡng cho một tôn giáo thuần túy. Đến và trao gửi những sợ hãi, bất an, đau khổ để được vui vẻ, hạnh phúc và sự an tâm. Hay có khi trao gửi cả niềm khát khao ngoài tầm với … Và vô tình, ta biến mình thành kẻ ăn mày cửa Phật. Phật không phải là người ban phước hay giáng họa cho bất kỳ ai. Chúng ta phải chấp nhận bản thân mình và những gì liên quan đến mình. Tất cả đều là sự thừa tự, là điều xảy ra vì phải xảy ra, đều bắt nguồn từ ta và giềng mối là ta. Ta tạo tác và ta gặt kết quả của sự tạo tác ấy.

Phật đã chỉ ra con đường. Nếu dũng mãnh và tinh cần đi trên con đường đó, con người sẽ được tự do, giải thoát và cải sửa chính mình để được tốt đẹp và cao quý, hướng thượng hơn. Đó là sự tự do và giải thoát đúng nghĩa khỏi những trói buộc, khổ đau khởi sinh từ tập khí tham-sân-si và từ sự trổ quả của nghiệp duyên của chính mỗi người. Bước vào mỗi ngôi chùa, tịnh xá hay tự viện, thường chúng ta sẽ nhìn thấy đảnh hương hay cái lư hương ngay trước khi vào chùa hay vào chánh điện. Và cái lư nhang này luôn có ba chân, để có thể đứng vững vàng, kiên cố. Ba đó là: giới - định - tuệ, là con đường để đi đến sự giải thoát khổ đau, đoạn tận khổ đau và để giúp mình tăng trưởng mà Đức Phật đã chỉ cho chúng ta. Ba yếu tố này có quan hệ tương sinh, hỗ tương nhau, vững vàng và kiên định, không suy suyển như sự vững chãi của chiếc kiềng ba chân.

Để đi trên con đường ấy, chúng ta phải rèn luyện và tu dưỡng bằng nỗ lực của tự thân. Và rõ ràng, đến chùa là để ta thực hành theo con đường của Đức Phật, chùa là nơi giúp cho sự thực hành của chúng ta được tăng trưởng, nhờ ân đức của Đức Phật, của Pháp bảo, của chư vị thầy tổ phạm hạnh, của những người bạn đồng tu đi trên con đường giống với ta. Cảm niệm và nương nhờ ân đức của chư Phật mười phương, của sức mạnh cao quý của những lời Phật tuyên dạy, của những vị sa-môn phạm hạnh mong cho tất cả chúng sanh đều được an lành, hạnh phúc, đều được ở trong sự bảo hộ của ý niệm lành, không có ác ý, không có ác cảm và lan tỏa yêu thương cao quý, yêu thương thuần khiết đến với mọi người, mọi loài, không phân biệt, không ngằn mé ...

Không dừng lại và cũng không vội vã

- Nguyễn Duy Nhiên



Thường thì những gì hay đẹp chúng ta lại muốn được gìn giữ mãi. Tôi nghĩ đến những bức tranh của các danh họa trong các viện bảo tàng, những tác phẩm nghệ thuật, người ta tìm mọi cách để giữ cho nó được tồn tại mãi như lúc ban đầu, không bị biến đổi theo thời gian. Mây vẫn bay, dòng sông im trôi, núi chuyển di, bốn mùa bình thản tiếp theo nhau … có một hiện tượng nào trong cuộc sống này có thể dừng lại được chăng bạn hả ? Thật ra thì áng mây kia, dòng sông kia, bình minh, hoàng hôn … chúng không dừng lại, và cũng không thể đến đi chậm hơn, hoặc trôi qua nhanh hơn là chúng đang hiện hữu. Trong thiền tập cũng vậy, chúng ta cũng chỉ có thể có mặt với những gì đang xảy ra, với một tâm rộng mở. Nếu như ta thiếu ý thức thì cuộc sống này sẽ cuốn trôi ta đi, và nếu như ta cố gắng nỗ lực để có mặt, thì ta sẽ bị chìm đắm. Thế thì chúng ta cần phải làm gì đây bạn hả ?

Thật ra, tôi nghĩ không phải ta cần làm những gì, nhưng là với một thái độ nào mà thôi. Đứng trước một sự kiện đang xảy ra, như ý hoặc bất như ý, nếu như ta có thể tiếp xúc nó với một thái độ rộng mở, thì mây bay hãy cứ bay, mưa đang rơi thì cứ rơi, bất an thì cứ là sự bất an ... tất cả chỉ là những sự vận hành theo luật tự nhiên. Và thái độ ấy sẽ giúp cho ta thấy rằng, bên sau những biến chuyển ấy, bầu trời bao la kia vẫn luôn là trong sáng.

KINH NGHIỆM THIỀN TẬP

Ông Kevin Griffin, một tác giả của các sách về thiền tập, có những chia sẻ tương tự về kinh nghiệm thiền tập của ông như sau:

❝Có nhiều lúc tôi cảm thấy mình là một thiền sinh rất tệ. Có những ngày tôi thiền tập nhưng chẳng có chút gì là chánh niệm hết. Tôi tự hỏi, không biết mình có cố gắng đủ chưa ? Tôi có lười biếng quá không ? May mắn thay, vì được dạy rằng ta cần phải biết rộng lượng và tha thứ cho những yếu kém của mình trên con đường tu học, nên tôi cũng không cảm thấy buồn nản cho lắm. Nhưng cũng có thể vì vậy mà tôi thiếu đi một sự nỗ lực chăng ? Sự thật là nhiều năm trước đây, tôi nhận thấy thật ra mình cũng không thể nào kiểm soát được những gì xảy ra trong lúc ngồi thiền - tôi chỉ có thể có mặt nơi tọa cụ của mình mà thôi. Trong thời gian đầu, tôi vất vả cố gắng để thực hành theo lời hướng dẫn - theo dõi hơi thở, khi nào tâm lo ra, buông bỏ tư tưởng ấy và trở lại với hơi thở của mình - nhưng chẳng có gì là đặc biệt xảy ra hết. Thật ra, tôi cảm thấy rất bất an trong những lúc ngồi thiền. Sau đó, tuy tôi có cảm thấy khá hơn đôi chút, nhưng nói chung thì kinh nghiệm ấy vẫn là sự khó chịu. Nhưng cuối cùng rồi thì tôi cũng vượt qua, và bắt đầu cảm nhận được một sự tĩnh lặng và sáng tỏ. Và trong suốt nhiều năm, tôi cố gắng giữ một sự quân bình trong sự thực tập của mình, “dụng công nhưng không dụng lực”. Khi nào tôi thực hiện được điều này thì mọi việc dường như đều rất trôi chảy, tôi cảm thấy mình có một sự tỉnh thức tự nhiên và buông bỏ nhẹ nhàng. Và ngược lại, những khi thất bại, tôi cảm thấy mình lạc lõng, bối rối và bị tràn ngập bởi những tư tưởng và cảm giác rằng mình hoàn toàn mất sự tự chủ. Và rồi tôi lại tự hỏi không biết phương cách thực tập này của tôi có đúng không.

VƯỢT QUA DÒNG THÁC LŨ

Gần đây, tôi có đọc được bài kinh mở đầu trong Tương Ưng Bộ (Samyutta-Nikáya). Trong bài kinh ấy có người hỏi đức Phật bằng cách nào để Ngài vượt qua được dòng nước lũ, ý nói về sự giác ngộ của Ngài. Câu trả lời của Phật thật vô cùng đơn giản:

- Này hiền giả, không đứng lại, không vội vã bước tới, ta vượt khỏi dòng nước lũ.

- Thưa Ngài, làm sao không đứng lại, không vội vã bước tới, Ngài vượt khỏi dòng nước lũ ? - Người ấy hỏi.

- Này hiền giả, khi ta đứng lại, thời ta bị chìm xuống. Khi ta vội vã, thời ta bị cuốn trôi. Do vậy, này hiền giả, không đứng lại, không vội vã bước tới, ta vượt khỏi dòng nước lũ.

Tôi nghĩ câu trả lời của đức Phật diễn tả được điều mà tôi đang cố gắng để đạt đến trong sự thực tập của chính mình. Tôi cứ tiếp tục có mặt trong sự thực tập của mình, cho dù chuyện gì xảy ra, nhưng không hề nỗ lực quá. Trong các chương trình trị liệu, tôi thấy họ có một câu châm ngôn là “chỉ từng ngày một”, tôi nghĩ câu ấy có nghĩa là, ta đừng cố gắng phải giải quyết hết mọi vấn đề trong cùng một lúc - hay là đạt giác ngộ - ta chỉ cần chăm sóc cho những gì cần thiết trong ngày hôm nay thôi. Hôm nay ta chỉ cần thiền tập theo thời gian của mình. Đừng tự trách móc hay phê phán về nó là thành công hay thất bại. Đó không phải là chuyện của mình. Chuyện của mình là có mặt và thực tập. Nếu như bạn bỏ sự thực tập vì nó không đạt đúng với “tiêu chuẩn” như ý của mình, như đức Phật dạy, bạn sẽ bị chìm xuống. Đức Dalai Lama cũng khuyên chúng ta không nên lúc nào cũng cứ xem xét và phê phán sự thực tập của mình. Ngài dạy, chúng ta chỉ nên nhìn lại sau một thời gian dài, như là năm hay mười năm, chừng ấy ta mới thật sự thấy được sự tiến triển của mình. Tôi nghĩ có lẽ ý Ngài cũng chỉ khuyên chúng ta đừng bao giờ dừng lại.

KHÔNG VỘI VÃ TIẾN TỚI

Nhưng dù vậy, trên con đường thực tập, có những lúc tôi nhìn chung quanh và cảm thấy trống vắng, không có gì thay đổi hay khác biệt. Tôi có tự dối gạt mình hay không ? Tôi có thật sự nỗ lực đủ chưa ? Có thời gian, tôi thực tập với một vị thầy dạy cho tôi những phương pháp thực hành rất nghiêm khắc, nhưng rồi tôi vẫn trở về với đường lối nhu hoà của mình. Đó có phải là phản ảnh của một tính khí yếu đuối chăng ? Có lẽ tôi cần phải nên cố gắng nhiều hơn để tăng trưởng định lực và chánh niệm của mình. Vấn đề là mỗi khi tôi cố gắng gò bó mình, cuối cùng tôi lại cảm thấy còn tệ hại hơn trước. Chắc có lẽ vì tôi chỉ có thể là vậy thôi.

Tôi cũng thường đi hướng dẫn các khóa tu, vì vậy cho nên tôi thuộc vào hạng “Bác sĩ, hãy lo chữa bệnh cho mình trước đi”. Thật ra thì tôi cũng hiểu về những ý nghĩ ngờ vực này của tôi lắm chứ. Nhưng vấn đề tôi muốn nêu ra là thế nào là một sự cố gắng, nỗ lực đúng mức ? Thật ra đó không phải là một vấn đề của riêng tôi. Trong những khóa tu, tôi thường khuyên người khác nên từ tốn với chính mình, có niềm tin vào sự thực tập, nhìn mọi việc xảy ra trong một không gian rộng lớn, và nhớ rằng cái gì cũng rồi sẽ qua. Hãy có niềm tin vào pháp, cho dù là ta không có niềm tin nơi mình. Và đó là lời khuyên mà tôi có thể sử dụng được.

CHỈ LÀ TRẢI NGHIỆM TỰ NHIÊN

Là một giáo thọ, tôi không tránh khỏi ghi nhận những hình ảnh của các vị giáo thọ khác, và thấy rằng gương mặt họ lúc nào cũng tươi sáng và nở nụ cười. Hình như họ có một thông điệp là “nếu bạn thiền tập như tôi, bạn sẽ có hạnh phúc”. Và những lời hướng dẫn thiền tập cũng vậy, có vẻ như rất hoàn hảo, không có chút gì là bất toàn hết. Nhưng sự thật có là như thế không ? Đôi khi tôi tự hỏi, ta có cần nên ghi thêm những câu này vào trong các khoá tu: “Những trải nghiệm của bạn trong khóa tu này sẽ tùy thuộc vào những nghiệp quả trước đó, karma, của bạn. Vì vậy chúng tôi không thể bảo đảm về sự giác ngộ hay hạnh phúc nào bạn sẽ có.”

Cuộc đời của tôi có biết bao những thăng trầm - buồn vui, căng thẳng, hân hoan, mệt mỏi. Và tất cả những trạng thái ấy đều biểu hiện ra trong buổi ngồi thiền hằng ngày của tôi. Đôi khi, tôi muốn mỗi khi ngồi xuống là tôi sẽ được hoàn toàn cách biệt hẳn với chúng, như là một trạng thái kỳ diệu nào đó mà tôi bước vào là có thể lánh xa được hết tất cả. Nhưng thật ra thiền tập không phải là một sự trốn tránh thực tại, mà ngược lại, nó là một nhận thức về thực tại sâu sắc hơn. Và nếu ta nhìn chúng với một cái thấy rộng mở và tự nhiên, ta sẽ ý thức rằng bên dưới những bất an ấy là một thực tại tĩnh lặng, tuệ giác và hạnh phúc. Đó mới chính là chân thực tại.

Và nếu như tôi không dừng lại và cũng không vội vã, sự tĩnh lặng và tuệ giác này sẽ tự nhiên hiển lộ - theo thời điểm của nó, chứ không phải của tôi.❞